38-гадовы Іван Супрунчык апынуўся за кратамі за тое, што супрацоўнічаў з праектам «Чорная кніга Беларусі». Ён перадаваў туды дадзеныя пра сваяка тагачаснага намесніка міністра ўнутраных спраў Мікалая Карпянкова. У выніку мужчыну пакаралі на 5 гадоў калоніі ўзмоцненага рэжыму.
2 снежня 2021 года мяне арыштавалі ў двары дома, дзе я здымаў кватэру. Арыштоўвалі невядомыя ў цывільным, ніякіх дакументаў мне не паказалі. Падляцелі са спіны, калі я адчыняў машыну, схапілі па два чалавекі за кожную руку і адабралі мабільны тэлефон. Я пытаў, хто яны і што ім патрэбна, але, акрамя абразаў і пагроз, адказаў не атрымаў.
Далей яны закінулі мяне ў мікрааўтобус і пачалі збіваць – рукамі і нагамі. Хутка я страціў прытомнасць. Ачуняў праз нейкі час, калі яны спрабавалі прывесці мяне да прытомнасці. Пасля зноў пачалося збіццё, у тым ліку электрашокерам для жывёл – гэта такі ашыйнік на доўгай ручцы. Білі па чарзе. Іх там было не менш за сем чалавек разам з кіроўцам.
У памяшканні ГУБАЗіКа мяне паставілі на калені і ілбом уткнулі ў сцяну. Уваходзілі розныя людзі зноў і зноў. Кожны новы збіваў мяне: хто мацней, хто проста дзеля выгляду.
Потым спрабавалі запісаць «пакаяльнае відэа». Адразу растлумачылі: калі ім хаця б нешта не спадабаецца, яны пасадзяць ці фізічна знішчаць маю сям’ю. Я адказаў, што згодны з любым абвінавачваннем, абы яны нікога не чапалі.
Відэа запісвалі праз вялікую колькасць дубляў. Казалі: «Мы спецыяльна цябе па твары не білі, каб запісаць з табой прыгожае відэа, і пакуль не запішам – нічога не атрымаеш!»
Далей быў Ленінскі РУУС, дзе на мяне завялі адміністрацыйную справу. Нібыта праверылі мой тэлефон і знайшлі падпіскі на забароненыя тэлеграм-каналы. Адтуль – у ЦІП на Акрэсціна з невыноснымі ўмовамі.
Затым адбыўся анлайн-суд па арт. 19.11 – за распаўсюджванне, выраб, захоўванне і перавозку інфармацыйнай прадукцыі, якая змяшчае заклікі да экстрэмісцкай дзейнасці або прапагандуе такую дзейнасць.
На судзе я ўсё пацвярджаў, бо быў папярэджаны ГУБАЗіКам: калі паспрабую адмовіцца, маіх родных чакаюць жахлівыя наступствы. У мяне не было сумневаў, што яны здзейсняць свае пагрозы. На той момант я нават не ведаў, ці жывыя мае родныя.
Увечары мяне перавялі ў камеру, разлічаную на 6 чалавек, але нас там знаходзілася 18 і больш.
Потым прыйшоў следчы. Аказалася, на мяне завялі крымінальную справу за тое, што я перадаваў дадзеныя праекту «Чорная кніга Беларусі». У судзе мае паказанні ніяк не ўлічваліся.
12 жніўня 2022 года мне вынеслі прысуд па ч. 1 арт. 13 і ч. 3 арт. 130 (замах на распальванне расавай, нацыянальнай, рэлігійнай альбо іншай сацыяльнай варожасці або розніцы), а таксама ч. 1 арт. 179 (незаконны збор і распаўсюджванне інфармацыі пра прыватнае жыццё).
Суддзя прысудзіў мне 5 гадоў папраўчай калоніі ўзмоцненага рэжыму. Адбываў пакаранне ў ПК № 22 у Івацэвіцкім раёне — так званых «Воўчых норах».
Я атрымаў жоўтую бірку і праблемы ад кіраўніцтва. Падчас размовы намеснік начальніка калоніі па аператыўнай працы заявіў мне:
«Я паніжу твой сацыяльны статус. Мае кантралёры будуць уважліва за табой сачыць. А хутка яшчэ і Карпенкаў павінен сюды прыехаць з інспекцыяй, я ўвогуле цябе яму аддам!»
У снежні 2022 года мяне перавялі ў атрад і ўладкавалі на працу на рэспубліканскім унітарным вытворчым прадпрыемстве «Папраўчая калонія № 5».
Умовы працы былі цяжкімі: праца на вуліцы, не выдавалася цёплая вопратка і пальчаткі. На любую скаргу наконт умоў працы адказвалі: «Замоўкні, ці паедзеш у ШЫЗА!»
Ціск і парушэнні не спыняліся ўвесь час, пакуль я быў у калоніі. Правілы, якія рэгламентуюць жыццё асуджаных, зроблены такім чынам, што, што б ты ні зрабіў ці ні сказаў, можна было аформіць як парушэнне і атрымаць рапарт.
Кожны такі рапарт разглядаўся начальнікам калоніі ці яго намеснікамі. Вынікам магло стаць пазбаўленне доўгатэрміновага або кароткатэрміновага спаткання з роднымі, пазбаўленне пасылкі ці перадачы або накіраванне ў ШЫЗА.
22 чэрвеня 2026 года я вызваліўся з папраўчай калоніі.
На наступны дзень стаў на ўлік у Першамайскім РУУС. У гэты ж дзень паспрабаваў стаць на ўлік у Першамайскім РВК. Мне пагражала судовая справа з-за страчанага вайсковага білета, які, як я мяркую, быў згублены дзяржаўнымі ўстановамі падчас суда.
У РВК мне сказалі, што пададуць у суд і мне пагражае штраф у памеры 25 базавых велічынь. А ў РУУС, куды я прыехаў, замест дапамогі паабяцалі 15 сутак адміністрацыйнага арышту.
Пасля гэтага я выехаў з краіны. Цяпер знаходжуся за мяжой і чакаю рашэння па міжнароднай абароне. Праз гэта пакуль не магу афіцыйна працаваць і вымушаны звяртацца па дапамогу.
Сума збора
€3000
€1500 – на арэнду жылля
€1000 – на лекі ад псарыязу і працяглую псіхалагічную дапамогу
€500 – на ежу і побытавыя выдаткі